0902 916 031
Từ 01/7/2025, doanh nghiệp chế xuất mua bán nội địa không còn được khai theo hình thức xuất nhập khẩu tại chỗ — bên xuất khẩu làm thủ tục xuất khẩu, bên nhập khẩu làm thủ tục nhập khẩu theo đúng loại hình tương ứng như một giao dịch xuất nhập khẩu thông thường, căn cứ Thông tư 121/2025/TT-BTC (hiệu lực từ 01/02/2026). Đây là một trong những thay đổi gây tranh cãi nhiều nhất trong đợt sửa Điều 47a Luật Hải quan, vì thị trường đang diễn giải theo hai hướng khác nhau.
Lý do của sự khác biệt: Điều 47a chỉ nói tới giao dịch có “thương nhân nước ngoài”, trong khi doanh nghiệp chế xuất (DNCX) là pháp nhân thành lập tại Việt Nam, không phải thương nhân nước ngoài — dù được hưởng chính sách khu phi thuế quan. Nhiều đơn vị tư vấn vẫn áp dụng thói quen cũ, trong khi văn bản hướng dẫn mới đã quy định rõ hướng xử lý.
Bài viết này, Khai báo hải quan Lê Nguyễn làm rõ căn cứ pháp lý cho câu trả lời chính xác, và những việc doanh nghiệp chế xuất cùng đối tác nội địa cần điều chỉnh ngay trong quy trình khai báo.
1. Vì sao DNCX mua bán nội địa không còn là xuất nhập khẩu tại chỗ
Trước 01/7/2025, mua bán giữa doanh nghiệp nội địa và doanh nghiệp chế xuất/doanh nghiệp trong khu phi thuế quan là một trong ba nhóm được công nhận là xuất nhập khẩu tại chỗ theo Điều 35 Nghị định 08/2015/NĐ-CP (nay đã được sửa đổi). Điều 47a Luật Hải quan 54/2014/QH13 (bổ sung bởi Luật 90/2025/QH15) định nghĩa lại xuất nhập khẩu tại chỗ chỉ áp dụng cho giao dịch có “thương nhân nước ngoài” — một khái niệm chỉ tổ chức, cá nhân nước ngoài, không bao gồm DNCX vốn là pháp nhân thành lập và hoạt động theo pháp luật Việt Nam.
Nghị định 167/2025/NĐ-CP đã bãi bỏ nội dung liên quan tới DNCX/khu phi thuế quan tại Điều 35 Nghị định 08/2015/NĐ-CP để đồng bộ với phạm vi hẹp hơn của Điều 47a. Đây là căn cứ dứt điểm cho câu hỏi DNCX mua bán nội địa còn là “tại chỗ” hay không: không còn.
2. Vậy giờ khai theo hình thức nào
Theo Thông tư 121/2025/TT-BTC (sửa đổi, bổ sung Thông tư 38/2015/TT-BTC và Thông tư 39/2018/TT-BTC, hiệu lực từ 01/02/2026), giao dịch mua bán giữa DNCX và doanh nghiệp nội địa được xử lý như một giao dịch xuất nhập khẩu thông thường: bên xuất khẩu (DNCX hoặc doanh nghiệp nội địa, tùy chiều giao dịch) làm thủ tục xuất khẩu, bên còn lại làm thủ tục nhập khẩu, mỗi bên khai theo đúng mã loại hình tương ứng quy định tại Chương II của Thông tư này.
| Chiều giao dịch | Bên làm thủ tục xuất khẩu | Bên làm thủ tục nhập khẩu |
|---|---|---|
| DNCX bán hàng cho doanh nghiệp nội địa | Doanh nghiệp chế xuất | Doanh nghiệp nội địa |
| Doanh nghiệp nội địa bán nguyên liệu/hàng hóa cho DNCX | Doanh nghiệp nội địa | Doanh nghiệp chế xuất |
Cả hai bên đều phải mở tờ khai theo đúng loại hình xuất khẩu/nhập khẩu tương ứng — không còn cơ chế “xích mác” một tờ khai tại chỗ như trước, đồng nghĩa quy trình chứng từ và thời gian xử lý có thể thay đổi so với thói quen cũ.
2.1. Ảnh hưởng tới chính sách thuế
Giao dịch giữa nội địa và DNCX vốn đã được hưởng chính sách thuế đặc thù của khu phi thuế quan (thuế GTGT 0% khi đáp ứng điều kiện chứng từ, không chịu thuế xuất nhập khẩu với một số trường hợp theo quy định riêng). Việc đổi tên gọi thủ tục từ “tại chỗ” sang “thông thường” về nguyên tắc không làm mất các ưu đãi này, nhưng doanh nghiệp cần đối chiếu lại đúng mã loại hình mới để không bị áp sai chính sách thuế.
2.2. Doanh nghiệp cần chuẩn bị gì trước 01/02/2026
Thông tư 121/2025/TT-BTC có hiệu lực từ 01/02/2026. Trong giai đoạn chuyển tiếp từ 01/7/2025 đến trước mốc này, doanh nghiệp nên chủ động liên hệ chi cục hải quan quản lý trực tiếp để xác nhận cách khai báo áp dụng cho giao dịch của mình, tránh áp dụng sai trong lúc văn bản hướng dẫn cụ thể chưa chính thức có hiệu lực.
📞 Doanh nghiệp bạn đang mua bán với DNCX và chưa rõ chuyển đổi loại hình khai báo ra sao? Gọi 0902 916 031 để được hướng dẫn cụ thể theo Thông tư 121/2025/TT-BTC.
3. Những việc cần điều chỉnh trong quy trình nội bộ
3.1. Cập nhật mã loại hình khai báo
Bộ phận chứng từ cần rà soát lại toàn bộ mã loại hình đang sử dụng cho giao dịch với DNCX, chuyển đổi đúng theo hướng dẫn tại Chương II Thông tư 121/2025/TT-BTC thay vì tiếp tục dùng mã loại hình tại chỗ cũ.
3.2. Điều chỉnh thỏa thuận với đối tác về thời gian thông quan
Nếu quy trình mới yêu cầu hai tờ khai xuất/nhập độc lập thay vì cơ chế phối hợp một chiều như trước, thời gian hoàn tất thủ tục hai bên có thể thay đổi — nên thông báo và thống nhất lại với đối tác DNCX/doanh nghiệp nội địa để tránh phát sinh chậm trễ giao hàng.
3.3. Giữ đầy đủ hồ sơ chứng minh điều kiện hưởng ưu đãi thuế
Dù đổi tên gọi thủ tục, hồ sơ chứng minh điều kiện hưởng thuế GTGT 0% hoặc miễn thuế nhập khẩu nguyên liệu (nếu có) với giao dịch DNCX vẫn cần được lưu trữ đầy đủ như trước, tránh bị truy thu khi có kiểm tra sau thông quan.
4. Lỗi doanh nghiệp thường gặp
4.1. Tiếp tục khai theo mã loại hình tại chỗ cũ sau 01/7/2025
Do văn bản hướng dẫn chi tiết (Thông tư 121/2025/TT-BTC) có hiệu lực muộn hơn (01/02/2026) so với Điều 47a (01/7/2025), một số doanh nghiệp nhầm tưởng có thể tiếp tục khai như cũ trong giai đoạn chuyển tiếp, dẫn đến rủi ro bị yêu cầu khai lại.
4.2. Nhầm DNCX với “thương nhân nước ngoài” vì cùng hưởng chính sách phi thuế quan
Chính sách khu phi thuế quan không làm thay đổi tư cách pháp nhân của DNCX — đây vẫn là doanh nghiệp Việt Nam, không phải thương nhân nước ngoài theo đúng nghĩa của Điều 47a.
4.3. Không thống nhất trước với đối tác về quy trình khai báo mới
Một bên tự ý áp dụng quy trình mới trong khi bên còn lại vẫn theo quy trình cũ dẫn đến lệch tờ khai, chậm đối chiếu chứng từ giữa hai doanh nghiệp.
5. Kết luận
Doanh nghiệp chế xuất mua bán nội địa từ nay khai theo thủ tục xuất khẩu/nhập khẩu thông thường, không còn là xuất nhập khẩu tại chỗ, vì Điều 47a chỉ áp dụng cho giao dịch có thương nhân nước ngoài. Doanh nghiệp nên cập nhật mã loại hình theo Thông tư 121/2025/TT-BTC và chủ động xác nhận với chi cục hải quan quản lý trong giai đoạn chuyển tiếp trước 01/02/2026.
📞 Cần hỗ trợ chuyển đổi loại hình khai báo cho giao dịch với doanh nghiệp chế xuất? Liên hệ Khai Báo Hải Quan Lê Nguyễn qua hotline/Zalo 0902 916 031.
Khai báo hải quan toàn diện tại Khai Báo Hải Quan Lê Nguyễn
Tại Khai báo hải quan Lê Nguyễn, chúng tôi cung cấp giải pháp khai báo hải quan trọn gói và phòng xuất nhập khẩu thuê ngoài chuyên nghiệp cho mọi loại hình giao dịch với doanh nghiệp chế xuất, gia công và sản xuất xuất khẩu, giúp doanh nghiệp tiết kiệm thời gian, chi phí và nguồn lực nội bộ.
Khai báo hải quan chuyên sâu – xử lý trọn gói
Với hơn 10 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực logistics và thông quan, chúng tôi hỗ trợ khách hàng khai báo hải quan cho mọi loại hình hàng hóa:
- Khai báo hải quan cho hàng đường biển, đường hàng không, chuyển phát nhanh, hàng tại chỗ, gia công, sản xuất xuất khẩu, tạm nhập tái xuất.
- Xử lý hồ sơ hàng hóa đặc thù như hàng nguy hiểm, hàng gửi kho ngoại quan, hàng phải kiểm tra chuyên ngành.
- Tư vấn và xin cấp C/O (Certificate of Origin) cho đầy đủ các Form như A, B, AI, AK, CPTPP, REX, ISP… đúng yêu cầu thị trường xuất khẩu.
- Thực hiện toàn bộ thủ tục kiểm tra chuyên ngành: kiểm hóa, kiểm dịch thực vật – động vật, kiểm tra chất lượng, chứng nhận hợp quy, giám định kỹ thuật.
Tất cả quy trình được thực hiện đồng bộ bởi đội ngũ chuyên viên giàu kinh nghiệm, đảm bảo không phát sinh chi phí ngoài thỏa thuận, minh bạch trong báo giá và tối ưu thời gian thông quan.
Chúng tôi không chỉ thực hiện dịch vụ logistics.
Chúng tôi đồng hành như một bộ phận xuất nhập khẩu chuyên nghiệp bên trong doanh nghiệp bạn.
Xem thêm:
- Xuất nhập khẩu tại chỗ sau 01/7/2025: còn áp dụng không?
- Điều kiện bán hàng vào khu chế xuất theo quy định mới 2026
- Phân biệt 3 loại hình: gia công, sản xuất xuất khẩu, doanh nghiệp chế xuất (EPE)
Liên hệ ngay để được tư vấn
📍 Địa chỉ: 131/6, Đường số 8, Linh Xuân, Thủ Đức
🌐 Facebook: Khai báo hải quan Lê Nguyễn
📞 Hotline/Zalo: 0902 916 031
🎬 Tiktok: lenguyen.kbhq